سالمندی در املش ؛ موضوعی رها شده در شهری با آمار بالای سالمندان

به قلم: سید مهدی معصومی

بر اساس سامانه سیب وزارت بهداشت، درمان و آموزشی پزشکی (سامانه یکپارچه بهداشت) در سال ۱۴۰۴ از کل جمعیت استان گیلان ؛ ۱۷.۱۸ درصد را سالمندان تشکیل می‌دهند و در این میان شهرستان‌ های سیاهکل ۲۲.۰۸ درصد، رودسر با ۲۱.۷۷، شفت با ۲۱.۶۳ و بندرانزلی با ۲۱.۳۹ و املش با ۲۰.۹۰ درصد سالمندترین نقاط استان هستند.

با بررسی این ارقام مساله نگهداشت سالمندان جدی تر می شود ، چرا که به گواه پایش های رسمی سالمندان بخش قابل توجهی از جمعیت استان را به خود اختصاص داده اند.

سالمندان به عنوان بخش ارزشمند و تأثیرگذار جامعه ، مستحق دریافت خدمات اجتماعی مطلوب و رفاه نسبی هستند، اما کمبود امکانات رفاهی و خدمات شهری نامناسب، کیفیت زندگی آنان را به‌ شدت تحت تاثیر قرار می دهد.

به عنوان یک شهروند املشی بر خود وظیفه می دانم که در مسیر توسعه فرهنگی- اجتماعی گامی هرچند کوچک بردارم ، از اینرو با نگارش یادداشتی برای زادگاهم ، اذهان عمومی را به واقعیات ناخوشایند املش که سالمندی و رهاشدگی سالمندان در چرخه توسعه شهری و روستایی ، نمونه ای از آن است را در فضای مجازی ترسیم می نمایم.

در بخش شهری، شهرداری املش هنوز توجهی به مبلمان شهری ویژه سالمندان نکرده ، به گونه ای که نبود نیمکت‌ های استاندارد، مسیرهای دسترسی مناسب و فضاهای امن ، حضور سالمندان در خیابان‌ها و اماکن عمومی را محدود و رفت‌ و آمد آنان را دشوار نموده است. در بخش روستایی نیز کمبود مراکز خدماتی ، مراقبتی و تفریحی موجبات انزوا و کاهش مشارکت اجتماعی سالمندان را دامن می زند.

علاوه بر این، سیاست‌ های بهداشتی و مراقبتی ویژه سالمندان هنوز جایگاه مشخصی در برنامه‌های شهری و روستایی ندارند ؛ نبود  برنامه ‌های پایش مستمر سلامت ، مراکز مشاوره و خدمات بهداشتی تخصصی ، تهدیدی جدی برای سلامتی این قشر محسوب می‌شود.

امروز بیش از هر زمان دیگری، نیازمند سیاست‌ گذاری مدون در جهت نگهداشت سالمندان و ارتقای رفاه اجتماعی آنان هستیم. ارائه مشوق‌ها و تسهیلات ویژه به خانواده‌ هایی که از سالمندان مراقبت می‌کنند، می‌تواند بخشی از این تلاش باشد.

همچنین توسعه ورزش‌های همگانی برای میانسالان و سالمندان، علاوه بر ارتقای سلامت جسمی و روانی، به پیشگیری از بیماری‌ها و افزایش نشاط اجتماعی کمک می‌کند.

یکی دیگر از ضرورت‌ ها، آموزش گروه‌های سنی مختلف جامعه برای مواجهه با سالمندان و تکریم آنان است. ایجاد فرهنگ احترام و توجه به سالمندان، هم برای نسل حاضر و هم برای آینده جامعه اهمیت حیاتی دارد و باعث تعامل مثبت و انسانی میان نسل‌ ها می‌شود.

اگر املش بخواهد جایگاه واقعی خود به‌ عنوان شهری با جمعیت سالمندی بالا را حفظ کند، باید برنامه‌ ای جامع و عملیاتی برای ارتقای کیفیت زندگی سالمندان تدوین کند؛ برنامه‌ای که از مبلمان شهری گرفته تا سیاست‌های بهداشتی، رفاهی و آموزشی، تمامی ابعاد زندگی سالمندان را پوشش دهد و آنان را در مرکز توجه جامعه قرار دهد.

به امید روزی که قدم زدن در کوچه ها و خیابان های املش ، ذوق دیدار سالمندانی قبراق را به همراه آورد ، نه یاس و افسوس از دیدن بزرگانی که روزی ارزش و اعتبار این شهر بودند اما در گذر زمان به پیرزنان و پیرمردان غمگین و ناتوان بدل شدند…

عکس مندرج در این یادداشت اثر “علی شفیعی کلی” است